Je puber komt thuis met alweer een onvoldoende. De frustratie is voelbaar. “Ik kan het toch niet”, zucht hij. “Ik ben gewoon dom.” Die woorden blijven hangen. Niet alleen bij jou, maar vooral in het hoofd van je puber. Negatieve gedachten stapelen zich op en voor je het weet, gelooft je kind echt dat het niet goed genoeg is. Hoe vaak heb je niet geprobeerd om je puber te motiveren, om positief te blijven? Maar het lukt niet. De negatieve spiraal lijkt niet te doorbreken.

In dit blog gaat het over hoe affirmaties, gedachten en gevoelens met elkaar verweven zijn. En belangrijker nog: hoe je met een simpele oefening die negatieve gedachten kunt ombuigen naar positieve overtuigingen die blijven hangen.

Als negatieve gedachten en gevoelens de overhand nemen

Negatieve gedachten komen vanzelf aanwaaien. Je hoeft er niets voor te doen. Ze zijn er gewoon. En hoe vaker je puber die gedachten heeft, hoe meer het brein ze gaat geloven. Dat is het gevaarlijke eraan.

  • “Ik ben slecht in wiskunde.”
  • “Ik kan toch niet leren.”
  • “Andere kinderen snappen het wel, ik niet.”

Deze gedachten worden overtuigingen. En die overtuigingen bepalen hoe je puber zich voelt. Onzeker. Gestrest. Demotiverend. Het zelfvertrouwen brokkelt af, stukje bij beetje.

Wat gebeurt er als deze gedachten en gevoelens blijven?

Je puber gaat steeds meer twijfelen. Niet alleen aan schoolprestaties, maar aan zichzelf. Het leren wordt een verplichting, iets waar je puber tegenop ziet. De motivatie verdwijnt. En met die motivatie verdwijnen ook de kansen op succes.

Aan alles merk je het. Je puber stelt huiswerk uit, geeft sneller op bij moeilijke opdrachten, durft geen vragen meer te stellen in de klas. Bang om dom gevonden te worden. Bang om te falen. De angst neemt de ruimte in die nodig is om te groeien.

Omdat je puber gelooft dat het niet lukt, lukt het ook niet. Niet omdat het niet kan, maar omdat het brein al heeft besloten dat het zinloos is om het te proberen.

Als dit niet wordt opgelost, blijft je puber vastzitten in die negatieve overtuigingen. De onvoldoendes blijven komen, het zelfvertrouwen daalt verder en op een gegeven moment geeft je kind het op. Niet omdat het niet slim genoeg is, maar omdat het geloof in zichzelf is verdwenen.

Affirmaties, gedachten en gevoelens: de kracht van herhaling

Gelukkig werkt het brein in twee richtingen. Net zoals negatieve gedachten kunnen blijven hangen, kunnen positieve gedachten dat ook. Maar daar moet je wel iets voor doen. Positieve gedachten komen niet vanzelf. Je moet ze trainen.

Dat is waar affirmaties om de hoek komen kijken.

Affirmaties zijn korte, positieve zinnen die je tegen jezelf zegt of denkt. Ze helpen je om je gedachten en gevoelens in een positieve richting te sturen. Door affirmaties regelmatig te herhalen, krijg je meer zelfvertrouwen, meer motivatie en negatieve gedachten worden vervangen door positieve.

Het klinkt misschien een beetje gek of zelfs zweverig, maar het werkt écht als je het vaak genoeg doet.

Waarom? Omdat je brein gelooft wat je het regelmatig vertelt. Als je puber steeds maar weer hoort (van zichzelf) dat iets niet lukt, gaat het brein dat geloven. Maar als je puber steeds maar weer hoort dat het wél kan, gaat het brein dat ook geloven.

Het is niet iets wat van de ene op de andere dag gebeurt. Je brein heeft tijd nodig om die nieuwe overtuiging aan te nemen. Maar met herhaling en met geduld, ontstaat er een verschuiving.

Een oefening die werkt

Ik ga je een oefening geven die simpel maar krachtig is. Een oefening die je puber helpt om positieve gedachten en gevoelens te trainen.

Schrijf voor elke week van het jaar een affirmatie op een klein blaadje. Dat zijn er 52. Kies affirmaties die passen bij wat je puber nodig heeft. Denk aan zinnen als:

  • “Ik ben slim genoeg.”
  • “Ik kan leren en groeien.”
  • “Ik doe mijn best en dat is genoeg.”
  • “Ik geloof in mezelf.”
  • “Ik mag fouten maken, daar leer ik van.”

Vouw die blaadjes op en doe ze in een pot. Een leuke pot, een die je puber zelf mag uitkiezen. Op een vaste dag van de week pakt je puber er eentje uit. Dat is de affirmatie die voor die hele week centraal staat.

Hang de affirmatie op een goed zichtbare plek: Op de spiegel in de badkamer, op het prikbord boven het bureau of op de koelkast. Ergens waar je puber het vaak ziet.

Voordat je puber uit bed stapt, zegt hij de affirmatie 10 keer tegen zichzelf. Zo start de dag met iets positiefs. Een positieve start van de dag draagt bij aan een positief gevoel voor die dag.

Herhaal de affirmatie een paar keer per dag. Iedere keer als je puber naar de wc gaat, als hij gaat eten of drinken of als hij zijn tanden poetst. Koppel het aan dagelijkse handelingen, dan wordt het een automatisme.

In het begin voelt het misschien onwennig. Je puber gelooft de woorden nog niet meteen. Dat is normaal. Het brein heeft tijd nodig om die nieuwe overtuiging te omarmen. Maar na een paar dagen, na een week, begint er iets te verschuiven. De woorden worden minder vreemd. Ze beginnen te landen.

Na een paar weken merk je al verschil. Je puber staat net iets steviger in zijn schoenen, durft net iets meer en geeft net iets minder snel op. De negatieve gedachten zijn er nog wel, maar ze krijgen minder ruimte. Er is nu ook plek voor positieve gedachten.

Wat er gebeurt als je dit niet doet

Als je puber blijft hangen in die negatieve gedachten en gevoelens, blijft alles bij het oude. De onzekerheid groeit. De motivatie daalt. De schoolresultaten blijven achter. En op een gegeven moment is het zelfvertrouwen zo ver weggezakt dat het moeilijk wordt om het weer op te bouwen.

Dat verdient je puber niet.

Je puber heeft het in zich om te groeien, om te leren, om te stralen. Maar dat lukt alleen als het brein meegaat. Als de gedachten en gevoelens positief worden. Als je puber gelooft in zichzelf.

Die verschuiving begint met kleine stapjes. Met affirmaties. Met herhaling. Met geduld.

Het is geen wondermiddel. Het lost niet alles meteen op. Maar het is een begin. Een begin van een nieuwe manier van denken. Een begin van meer zelfvertrouwen. Een begin van betere schoolresultaten.

Zelfvertrouwen is de fundering voor goede schoolresultaten. Als die fundering stevig is, zie je pubers groeien. Ze durven nieuwe dingen te proberen, voelen minder faalangst en merken dat leren ineens veel soepeler gaat.

Wil je je puber nog meer helpen om dat zelfvertrouwen op te bouwen?

Download dan het E-book ‘Goede schoolresultaten door zelfvertrouwen’.

Daarin vind je nog meer praktische tips en inzichten om je puber te ondersteunen. Geen ingewikkelde theorieën, maar concrete handvatten die je direct kunt toepassen.

Je puber verdient het om met plezier te leren. Om te geloven in zichzelf. Om te stralen.

En het begint met die eerste positieve gedachte. Die eerste affirmatie. Die eerste stap.